Pomiń polecenia Wstążki
Przeskocz do głównej zawartości
Przeskocz do głównego menu
Logowanie
 

 Witold Kula

 

Witold Kula urodził się 18 kwietnia 1916 roku w Warszawie, w rodzinie Jana i Jadwigi z domu Liwskiej. Po ukończeniu Gimnazjum im. Reja, w 1934 roku rozpoczął studia historyczne na Uniwersytecie Warszawskim, a następnie ekonomiczne w Wolnej Wszechnicy Polskiej. Po ukończeniu studiów, w 1937 roku podjął pracę asystenta w Katedrze Historii Gospodarczo-Społecznej i Powszechnej Nowożytnej WWP. Równolegle pracował jako nauczyciel w Państwowym Żeńskim Liceum Pedagogicznym. W 1939 roku obronił na Uniwersytecie doktorat z nauk historycznych. Jego promotorem był Stanisław Arnold.

W czasie II wojny światowej Witold Kula był współpracownikiem Biura Informacji i Propagandy AK. Współredagował "Biuletyn Informacyjny", brał też udział w akcjach pomocy Żydom. Nadal zajmował się pracą naukową i dydaktyczną. Wraz z L. Landauem, S. Rychlińskim o L. Widerszalem badał problematykę zarobkowania robotników fabrycznych. Równocześnie prowadził tajne wykłady w WWP (w latach 1942-1944). W czasie powstania warszawskiego był reporterem radiostacji "Świt". Po upadku powstania, jako podporucznik AK został wzięty do niewoli niemieckiej i spędził 7 miesięcy w oflagu w Grossborn.

Do Polski powrócił w maju 1945 roku i natychmiast podjął pracę na Uniwersytecie Łódzkim. Tam też habilitował się w 1947 roku. Po habilitacji wyjechał na stypendium do Paryża. W 1949 roku Witold Kula powrócił do Warszawy. Wykładał historię gospodarczą w Szkole Głównej Planowania i Statystyki (1949-1950) i na Uniwersytecie. Od 1949 roku Witold Kula na stałe związał się z Uniwersytetem Warszawskim. Przez szereg lat pracował w Instytucie Historii UW, początkowo jako docent w Katedrze Historii Gospodarki Narodowej Polski (1949-1950), a następnie kolejno: jako profesor nadzwyczajny (1950) i profesor zwyczajny (1950), kierownik Katedry Historii Gospodarki Narodowej Polski (od 1953). W 1955 roku Katedrę przeniesiono na wydział ekonomii. Wkrótce zmieniono też jej nazwę na Katedrę Historii Gospodarczej. Witold Kula kierował nią do 1975 roku.

Równocześnie z pracą na Uniwersytecie, Witold Kula pracował w Instytucie Historii PAN (1953-1968). Redagował serie wydawnicze: "Badania nad dziejami przemysłu i klasy robotniczej" (od1956 r.), "Społeczeństwo Królestwa Polskiego" (od 1965) i "Społeczeństwo polskie XVIII i XIX wieku" (z J. Leskiewiczową).

Witold Kula wykładał nie tylko w kraju, ale i w różnych uczelniach europejskich, m.in. Paryżu, Nancy, Besacon, Turynie, Anconie, Genewie i Bratysławie. W 1965 roku otrzymał doctorat honoris causa Uniwersytetu w Besancon. Był jednym z współorganizatorów pierwszych światowych kongresów historii gospodarczej. W latach 1968-1970 był prezesem Międzynarodowego Stowarzyszenia Historii Gospodarczej, a potem jego honorowym przewodniczącym. Przez szereg lat (1974-1983) pełnił funkcję wiceprzwodniczącego Międzynarodowego Komitetu Metrologii Historycznej.

W połowie lat 70-tych, złożony ciężką chorobą Witold Kula musiał wycofać się z czynnego życia naukowego. W 1986 roku przeszedł na emeryturę. Zmarł 12 lutego 1988 roku w Warszawie.

Za swoje osiągnięcia naukowe, Witold Kula był wielokrotnie nagradzany, m.in. nagroda Wydziału I PAN za książkę Problemy i metody historii gospodarczej w 1963 roku, doktorat honoris causa Uniwersytetu w Besacon w 1965 roku, nagroda Fundacji A. Jurzykowskiego w 1974 r., zespołowa nagroda sekr. nauk. PAN za pracę Przemiany społeczne w Królestwie Polskim 1845-1864 w 1980 r.

Bibliografia:

  • A. Wyczański, Witold Kula, 1916-1988, Nauka Polska 1989, nr 2, s. 207-216.
  • E. Kaczyńska, Witold Kula (18 IV 1916 - 12 II 1988), Kwartalnik Historyczny 1989, nr 3, s. 300-305.
  • A. Śródka, Uczeni polscy XIX i XX stulecia, t.2, Warszawa 1995, s. 413-415.
  • Encyklopedia Warszawy, Warszawa, s. 399.
  • Słownik historyków polskich, s. 278-279.

Najważniejsze prace:

  • Historia gospodarcza Polski w dobie popowstaniowej 1864-1918, Warszawa 1947.
  • Kształtowanie się kapitalizmu w Polsce , Warszawa 1955.
  • Rozważania o historii, Warszawa 1958.
  • Teoria ekonomiczna ustroju feudalnego. Próba modelu (1962), Warszawa 1962.
  • Problemy i metody historii gospodarczej , wyd. I, Warszawa 1963.
  • Miary i ludzie , Warszawa 1970.
  • Historia, zacofnie, rozwój, Warszawa 1983.
  • Rozwój gospodarczy Polski XVI-XVIII wieku , Warszawa 1993.

Bibliografia prac:

Bibliografia prac Witolda Kuli za lata 1935-1990 (maj), zestawiła Ryszarda Czepulis-Rastenis, w: Dziedzictwo Witolda Kuli, Warszawa 1990.