Skip Ribbon Commands
Skip to main content
Przeskocz do głównego menu
Sign In
 

 Zeszyt Naukowy 161

 

Agnieszka Sopińska 
Kolegium Zarządzania i Finansów Szkoła Główna Handlowa
 

Streszczenie 
W artykule omówiono relacje między dwiema zmiennymi: kreatywnością i innowacyjnością organizacji, ze szczególnym naciskiem na proces powstawania innowacji w modelu otwartym. Wprowadzono pojęcie współkreatywności jako efektu połączenia kreatywności wewnętrznej danej organizacji i kreatywności zewnętrznej współpracujących podmiotów w modelu otwartych innowacji. Podstawę do wyjaśnienia powyższych relacji stanowiło ukazanie niejednoznaczności i wielowymiarowości pojęcia „kreatywność”, omówienie komponentów i filarów kreatywności, przybliżenie istoty kreatywności organizacyjnej na tle kreatywności indywidualnej i grupowej oraz zaprezentowanie istoty otwartych innowacji. 

Słowa kluczowe: kreatywność, innowacyjność, otwarte innowacje, współkreatywność 
Kody klasyfikacji JEL: M21, O32, D80

Katarzyna Bratnicka-Myśliwiec 
Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach 

Wojciech Dyduch 
Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach 

Mariusz Bratnicki 
Wyższa Szkoła Biznesu w Dąbrowie Górniczej


Streszczenie 
Współczesnym zadaniem zarządzania strategicznego jest poszukiwanie źródeł tworzenia wartości. Upatruje się ich w dynamicznych zdolnościach, unikatowym modelu biznesu, innowacjach, potencjale strategicznym organizacji czy przedsiębiorczości organizacyjnej. Niniejszy artykuł wychodzi z założenia, że pierwotnym źródłem tworzenia wartości jest twórczość organizacyjna jako podstawa do pozostałych procesów, mechanizmów i wyników. Stąd skupiono się na czterech klasycznych modelach: twórczości organizacyjnej, otoczenia miejsca pracy, modelu interakcjonistycznym oraz modelu twórczego działania indywidualnego. Artykuł jest wynikiem projektu naukowego pt. „Tworzenie i przechwytywanie wartości w organizacjach przedsiębiorczych”, finansowanego przez NCN (grant nr 2015/17/B/HS4/00935). 

Słowa kluczowe: twórczość organizacyjna, tworzenie wartości, przechwytywanie wartości 
Kody klasyfikacji JEL: D23, L26

Marta Juchnowicz 
Kolegium Nauk o Przedsiębiorstwie, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie 

Hanna Kinowska 
Kolegium Nauk o Przedsiębiorstwie, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie


Streszczenie 
Celem artykułu jest diagnoza proinnowacyjnych kompetencji polskich menadżerów. Na podstawie wyników badań empirycznych na próbie 385 polskich kierowników oraz analizy przypadku, określającej kompetencje liderskie kadry kierowniczej organizacji innowacyjnej, przedstawiono stan i wyzwania związane z poziomem umiejętności, wspierających zachowania innowacyjne. Badania zostały poprzedzone charakterystyką istoty przywództwa, zaangażowania i jego związku z innowacyjnością. Wnioski z przeprowadzonych analiz zawierają kierunki dalszych badań i rozwoju kompetencji przywódczych w Polsce. 

Słowa kluczowe: kompetencje przywódcze, zaangażowanie, przywództwo 
Kody klasyfikacji JEL: M12, L26

Piotr Pachura 
Wydział Zarządzania, Politechnika Częstochowska


Streszczenie 
Kreatywność jest procesem lub rezultatem przejawiającym się w określonej przestrzeni. W badaniach zastosowano oryginalny model wymiarów przestrzeni organizacji, odnosząc poszczególne wymiary, takie jak: przestrzeń fizyczna, globalna, lokalna, topiczna czy też cyberprzestrzeń, do uwarunkowań kreatywności. Tekst ma charakter teoriopoznawczy, oparty na rozumowaniu dedukcyjnym, konceptualizacji oraz studiach literaturowych. 

Słowa kluczowe: organizacja, przestrzeń, kreatywność, model konceptualny 
Kody klasyfikacji JEL: M200, O310

Piotr Adamczewski 
Instytut Zarządzania, Wyższa Szkoła Bankowa w Poznaniu


Streszczenie 
Dążenie osiągnięcia cyfrowej dojrzałości, czyli stanu, w którym organizacja gospodarcza zwiększa swoją skuteczność działania dzięki stosowaniu zaawansowanych rozwiązań ICT, nigdy jeszcze nie było takie duże. Dynamiczny rozwój technologii teleinformatycznych ostatnich lat doprowadził do upowszechnienia się tzw. III platformy ICT, określanej mianem SMAC (ang. Social, Mobile, Analytics, Cloud), a tworzącej – z technologią IoT (ang. Internet of Things) swoisty ekosystem rozwiązań informatycznych organizacji inteligentnych gospodarki globalnej. Celem artykułu jest ukazanie kierunku ewolucji informatycznego wspomagania procesów zarządzania organizacji inteligentnych w procesie dojrzewania cyfrowego. Rozważania ilustrowane są wynikami autorskich badań sektora MSP na wybranych przedsiębiorstwach województw mazowieckiego i wielkopolskiego z okresu 2014–2017. 

Słowa kluczowe: dojrzałość cyfrowa, IoT, organizacja inteligentna, SMAC, zarządzanie wiedzą 
Kod klasyfikacji JEL: A23

Anna Adamik 
Wydział Zarządzania i Inżynierii Produkcji, Politechnika Łódzka


Streszczenie 
Globalizacja, postęp technologiczny, społeczny i kulturowy, a także czwarta rewolucja przemysłowa (IR 4.0) kształtują specyficzne środowisko dla współczesnych przedsiębiorstw. Zwłaszcza IR 4.0 stawia przed nimi niespotykane dotąd wyzwania i priorytety. Organizacje, chcące zapewnić powodzenie swych działań rynkowych, muszą w związku z tym wykazywać się specyficzną dla tej ery inteligencją organizacyjną tzw. inteligencją IR 4.0. Celem opracowania jest próba zasygnalizowania, w jaki sposób kształtuje się profil inteligencji organizacji w wieku IR 4.0 i jaki ma on wpływ na zdolność konkurowania przedsiębiorstw w środowisku IR 4.0. Dla realizacji tego zadania dokonano analizy literatury z zakresu zarządzania strategicznego, zarządzania organizacją, zarządzania zasobami ludzkimi, psychologii biznesu oraz istoty koncepcji IR 4.0. Artykuł ma charakter poglądowy i koncepcyjny. Dla przedstawienia wyników badań wykorzystano metodę opisową. 

Słowa kluczowe: inteligencja organizacji, profil inteligencji organizacji ery IR 4.0, wymagania Industry 4.0, konkurencyjność w erze Industry 4.0 
Kody klasyfikacji JEL: D21, D23, D91, L22, O33

Elżbieta Mączyńska 
Kolegium Nauk o Przedsiębiorstwie, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie


Streszczenie 
Współczesną gospodarkę światową cechuje narastający dynamizm i przełomowy charakter przemian, kreowanych przede wszystkim przez rewolucję cyfrową. Świat doświadcza bowiem tzw. czwartej rewolucji przemysłowej (Przemysł 4.0), przechodzi od wzorca cywilizacji przemysłowej do nowego, wciąż jeszcze niedodefiniowanego wzorca poprzemysłowego. Sprawia to, że rozwiązania instytucjonalne stosowane w polityce społeczno-gospodarczej coraz częściej okazują się nieprzystające do wymogów nowego modelu gospodarki. Dochodzi do zjawiska blokady, zamknięcia w dotychczasowych ramach systemowych (ang. lock-in effect). Stanowi to barierę rozwoju społeczno-gospodarczego, a zarazem przejaw słabości państwa. Wskazuje to na konieczność zmian modelu państwa, ukierunkowanych na optymalne wykorzystanie potencjału rewolucji cyfrowej. 

Słowa kluczowe: przesilenie cywilizacyjne, rewolucja cyfrowa, rola państwa, kapitalizm, Internet Rzeczy 
Kody klasyfikacji JEL: D00, E60, L50, O10, O30

Anna Lipka 
Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach


Streszczenie 
Celem opracowania jest – oparta na studium interdyscyplinarnej literatury przedmiotu – identyfikacja, wyprowadzonych z teorii twórczości różnic indywidualnych, które mogą rzutować na wystąpienie i poziom różnych rodzajów ryzyka personalnego. Efektem przeprowadzonej analizy jest opracowanie macierzy do oceny ryzyka personalnego, dotyczącego funkcjonowania kreatywnego zespołu. 

Słowa kluczowe: kreatywny zespół, teorie twórczości, różnice indywidualne, ryzyko personalne 
Kod klasyfikacji JEL: M54

Joanna M. Moczydłowska 
Wydział Inżynierii Zarządzania, Politechnika Białostocka


Streszczenie 
Celem artykułu jest identyfikacja działań motywujących pracowników do zachowań twórczych, podejmowanych przez polską kadrę kierowniczą. Artykuł składa się z części teoripoznawczej oraz empirycznej, zawierającej wyniki badań przeprowadzonych wśród 60 przedstawicieli kadry kierowniczej. Wyniki badań wskazują, że w znacznej części przedsiębiorstw pracownicy nie są zachęcani do wyrażania swojego potencjału kreatywnego przez narzędzia finansowe lub narzędzia te stosowane są w bardzo ograniczonym zakresie. W myśleniu menadżerów o motywowaniu do zachowań twórczych zaciera się granica między „motywowaniem do…” i „tworzeniem warunków do…”. Dominuje przekonanie, że emanacja kreatywności stanowi naturalną, wewnętrzną potrzebę pracowników, zatem rola organizacji ogranicza się do stwarzania możliwości do działań twórczych. Jednocześnie respondenci w większości przypadków działania motywujące do wykorzystywania potencjału kreatywności ocenili jako mało skuteczne lub stwierdzili, że w ich środowisku pracy ich nie ma. Badani menadżerowie są świadomi wartości kreatywności pracowników dla organizacji, ale znaczna ich część nie odczuwa osobistej odpowiedzialności za zachęcanie podwładnych do zachowań twórczych. 

Słowa kluczowe: kreatywność, motywowanie, menadżerowie 
Kody klasyfikacji JEL: O15, M5

Justyna M. Bugaj 
Uniwersytet Jagielloński w Krakowie 

Marek Szarucki 
Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie


Streszczenie 
Celem głównym artykułu jest identyfikacja czynników determinujących kreatywne środowisko w uniwersytecie. Jako metody badawcze zastosowano analizę literatury przedmiotu oraz badania pilotażowe, bazujące na autorskiej analizie środowiska kreatywnego w uniwersytetach w Polsce. Konkluzje oparto również na wieloletnim doświadczeniu autorów, związanym z badaniem funkcjonowania polskich uniwersytetów. W tekście zaprezentowano definicje kreatywności, środowiska kreatywnego oraz czynników wpływających na kreatywne środowisko w uniwersytecie. Następnie opisano założenia badawcze, przedstawiono wyniki pilotażowych badań własnych oraz przyszłe kierunki badań. 

Słowa kluczowe: kreatywność, kreatywne środowisko, kreatywna organizacja, uniwersytet 
Kody klasyfikacji JEL: I23, L25, M1, O31

Paweł Bartkowiak 
Wydział Zarządzania, Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu


Streszczenie 
Celem opracowania jest identyfikacja wybranych obszarów procesu współkreowania wartości w kontekście relacji B2C z perspektywy klienta. W pierwszej części opracowania scharakteryzowano koncepcję współkreowania wartości dla klienta. W drugiej zaprezentowano wyniki badań empirycznych przeprowadzonych w grupach klientów na wybranych rynkach: odzieży i obuwia, dóbr trwałego użytku, usług fitness oraz usług mobilnych. Prezentacja wyników ogranicza się do wybranych obszarów procesu współkreowania wartości dla klienta – zasobów angażowanych przez klienta w ten proces, kanałów komunikacji z przedsiębiorstwem, ryzyka związanego z partycypacją w procesie współkreowania wartości dla klienta oraz determinant wyboru oferty rynkowej na badanych rynkach. Do identyfikacji podstawowych obszarów procesu współkreowania wartości dla klienta wykorzystano metodę eksploracyjnej analizy czynnikowej. 

Słowa kluczowe: klient, przedsiębiorstwo, oferta rynkowa przedsiębiorstwa, wartość klienta, współkreowanie wartości dla klienta, relacje B2B, relacje B2C, podejście oparte na tłumie, podejście nieoparte na tłumie 
Kod klasyfikacji JEL: M30

Beata Glinka 
Wydział Zarządzania, Uniwersytet Warszawski


Streszczenie 
Celem artykułu jest wskazanie czynników, które wpływają na to, że przedsiębiorczość imigrantów może być uznana za specyficzny obszar badań. Dokonano analizy wybranych nurtów w badaniach przedsiębiorczości imigrantów i wskazano na główne elementy specyfiki tych badań. Pokazano także wybrane uwarunkowania procesu legitymizacji tego obszaru w ramach dyscypliny nauk o zarządzaniu. Znaczenie badań przedsiębiorczości imigrantów dla nauk o zarządzaniu zostało poddane analizie w końcowej części artykułu. 

Słowa kluczowe: przedsiębiorczość, nauki o zarządzaniu, migracje, przedsiębiorczość imigrantów, legitymizacja, kulturowy kontekst przedsiębiorczości 
Kody klasyfikacji JEL: L26, M00, F22, J15

Regina Lenart-Gansiniec 
Uniwersytet Jagielloński


Streszczenie 
Organizacje w poszukiwaniu źródeł przewagi konkurencyjnej coraz częściej sięgają po nowe źródła wiedzy i pokłady kreatywności, niejednokrotnie znajdujące się w społecznościach wirtualnych. Na znaczeniu zyskują platformy crowdsourcingowe, które ułatwiają kontakt i komunikację z tymi społecznościami. Mówi się, że crowdsourcing jest narzędziem poszukiwania kreatywnych rozwiązań. Celem artykułu jest przedstawienie istoty kompetencji kreatywnych społeczności wirtualnych biorących udział w crowdsourcingu. Rozważania są także skoncentrowane na przejawach kompetencji kreatywnych społeczności wirtualnych oraz ich znaczeniu dla powodzenia inicjatyw crowdsourcingowych. Mimo że crowdsourcing cieszy się coraz większym zainteresowaniem wśród badaczy, to kwestia kreatywności społeczności wirtualnej stanowi obszar wciąż słabo rozpoznany. 

Słowa kluczowe: crowdsourcing, kompetencje kreatywne, społeczności wirtualne 
Kody klasyfikacji JEL: M21, O32

Dagmara Wójcik 
Wydział Zarządzania, Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach 

Katarzyna Czernek 
Wydział Zarządzania, Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach


Streszczenie 
Ważną cechą szybko rozwijającego się sektora turystyki jest kreatywność oraz twórcze współdziałanie w tworzeniu wyjątkowych doznań i doświadczeń, celem spełnienia wciąż rosnących oczekiwań, coraz bardziej świadomych turystów. Element kreatywności może znacząco podnieść wartość oferty turystycznej, co z kolei może stać się narzędziem strategicznym zarządzania destynacjami oraz osiągania trwałej przewagi konkurencyjnej. W takim ujęciu znaczenia nabiera koncepcja tzw. gospodarki doznań (ang. experience economy), zyskująca rosnące zainteresowanie zarówno wśród polskich, jak i zagranicznych badaczy. Natomiast wyrazem jej adaptacji w sektorze turystycznym stała się tzw. turystyka doświadczeń (ang. experience tourism). W artykule skoncentrowano uwagę na kreatywnych inicjatywach – w tym w szczególności na twórczym współdziałaniu – podejmowanych w sektorze turystycznym. Celem artykułu jest egzemplifikacja kreatywnych aktywności, związanych z rozwojem gospodarki doznań w omawianym sektorze, a także przedstawienie płynących z nich korzyści. Wnioski sformułowano na podstawie indywidualnych wywiadów pogłębionych, przeprowadzonych wśród przedsiębiorców turystycznych w różnych regionach Polski. 

Słowa kluczowe: kreatywność, twórcze współdziałanie, gospodarka doznań, turystyka doświadczeń 
Kody klasyfikacji JEL: Z32, Y80, M29